ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਆਕਲੈਂਡ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ‘ਚ ਪਰਵਾਸੀ ਬੱਸ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਰਿਹਾਇਸ਼ (Residency) ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰੈਲੀ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤਣਾਅ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਰੈਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਵਾਪਿਸ ਜਾਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋਵਾਂ ਧਿਰਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਟਕਰਾਅ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦਖਲ ਦੇਣਾ ਪਿਆ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਲਈ ਰੋਕ ਕੇ ਹੱਥਕੜੀਆਂ ਲਗਾਈਆਂ। ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਿਕ ਸ਼ਾਮ 4:50 ਵਜੇ Te Komititanga Square ਵਿੱਚ ਹੰਗਾਮੇ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਦੋਵਾਂ ਧਿਰਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਕਾਰਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਰੈਲੀ ਵਿੱਚ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ ਪਰਵਾਸੀ ਬੱਸ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਬਾਰੇ ਵਧੇਰੇ ਯਕੀਨੀ ਨੀਤੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।
Migrant Action Trust ਦੇ ਇੱਕ ਬੁਲਾਰੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਰਵਾਸੀ ਕਾਮਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਆਂਯੋਗ ਤਨਖਾਹ, ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੰਮਕਾਜੀ ਹਾਲਾਤ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਡਰ ਦੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਹੱਕ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਫਿਲੀਪੀਨੀ ਬੱਸ ਡਰਾਈਵਰ ਜੇਸਨ ਜ਼ੁਲੂਏਟਾ 2023 ਵਿੱਚ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਆਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੋਵਿਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੱਸ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਕਾਮਿਆਂ ਦੀ ਭਰਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਜ਼ੁਲੂਏਟਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਹੈ ਅਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਬੱਸ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹਦਿਆਂ ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਅਤੇ ਉਤਰਦਿਆਂ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰਨਾ ਉਸਨੂੰ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਹ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀ ਸ਼ਰਤ ਪੂਰੀ ਨਾ ਕਰ ਸਕਿਆ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ 2028 ਵਿੱਚ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਛੱਡਣਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਕਮਾਈ ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
Workers First Union ਦੇ ਮਾਈਗ੍ਰੈਂਟ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ਰ ਅਤੇ Union Network of Migrants ਦੇ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ ਮੈਕਸ ਸੈਂਟਿਆਗੋ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਨਿਯਮ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਉਹ ਇੱਥੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਯੋਗ ਹਨ, ਪਰ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ।”
ਰਿਹਾਇਸ਼ ਲਈ ਕੀ ਹਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ?
Transport Work to Residence pathway ਤਹਿਤ ਯੋਗ ਬੱਸ ਡਰਾਈਵਰ 24 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਯੋਗ ਨੌਕਰੀ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਹੋਰ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਲੋੜ ਵੀ ਪੂਰੀ ਕਰਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਬਿਤ ਕਰਨ ਲਈ IELTS ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 6.5, PTE Academic ਵਿੱਚ 58 ਜਾਂ ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਹੋਰ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦਾ ਸਕੋਰ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਪਦੰਡ ਸਿਰਫ਼ ਬੱਸ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕਈ skilled residence visa ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਰੈਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਮਾਪਦੰਡ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕੰਮ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਪੱਧਰ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।
ਮੌਜੂਦਾ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਕੁਝ ਪੁਰਾਣੇ Accredited Employer Work Visa (AEWV) ਧਾਰਕ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੱਕ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਨਵਾਂ AEWV ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 12 ਲਗਾਤਾਰ ਮਹੀਨੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਹੋਰ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵਿਕਲਪ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾ ਦੇਵੇ।
ਸੈਂਟਿਆਗੋ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਬਚਾਈ ਰੱਖਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਰਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਲਿਆਂਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਦੁਬਾਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਉਖਾੜ ਕੇ ਲੈ ਜਾਣਾ ਵੀ ਵੱਡੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋਵੇਗੀ।
ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਸ਼ਰਤ ਘਟਾਉਣ, stand-down period ਨੂੰ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖਾਸ ਨਿਯੋਕਤਾ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵੀਜ਼ਾ ਸ਼ਰਤਾਂ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ?
ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੀ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਮੰਤਰੀ ਐਰਿਕਾ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸ਼ਰਤ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੈਂਕੜੇ ਬੱਸ ਡਰਾਈਵਰ ਇਹ ਮਾਪਦੰਡ ਪੂਰਾ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਆਉਣ ਸਮੇਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਵਾਧੂ ਸਮਾਂ ਵੀ ਮਿਲਿਆ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਡਰਾਈਵਰ ਆਪਣੇ ਨਿਯੋਕਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਗੱਲਬਾਤ ਰਾਹੀਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਮਾਈਗ੍ਰੈਂਟ ਕਾਮਿਆਂ ਨੂੰ “disposable labour” ਕਹਿਣ ਵਾਲੀ ਸੈਂਟਿਆਗੋ ਦੀ ਟਿੱਪਣੀ ਨੂੰ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਨੇ ਰੱਦ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਵੀ “disposable” ਵਜੋਂ ਵਿਵਹਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਨਿਆਂਪੂਰਨ ਵਿਵਹਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਰੈਲੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। ਪੈਟ੍ਰਿਕ ਓ’ਡੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇਹ ਲੋਕ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਯੋਗ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਵੀ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।